Σαν Σήμερα - Τζο ΝτεΠιέτρο: Ο πρώτος «Ηρακλής τσέπης» στην ιστορία της άρσης βαρών

Ως «Ηρακλής τσέπης» έχει καταγραφεί στη συλλογική μνήμη ο αείμνηστος αρσιβαρίστας Ναΐμ Σουλεϊμάνογλου, ο οποίος αν και αγωνιζόταν με τα χρώματα της Τουρκίας είχε πολλούς θαυμαστές και στην Ελλάδα.

Όμως ακόμα κι ο χρυσός ολυμπιονίκης των 60 κ. το 1988 και το 1992 και των 64 κ. το 1996 (στην αξέχαστη μάχη με τον Βαλέριο Λεωνίδη) θα φάνταζε… ψηλός με το 1,47 μ. που είχε για ανάστημα  αν στεκόταν μπροστά στον Τζο ΝτεΠιέτρο. Τον Αμερικανό αρσιβαρίστα ο οποίος είχε ύψος μόλις 1,40 μ. και κέρδισε το χρυσό μετάλλιο την πρώτη φορά που εισήχθη στους Ολυμπιακούς Αγώνες η «κατηγορία πετεινού» (bantamweight), το 1948 στο Λονδίνο!

Ο ΝτεΠιέτρο έφυγε από τη ζωή στις 19 Μαρτίου 1999 σε ηλικία 84 ετών και η επέτειος αποτελεί καλή αφορμή για να τον συστήσουμε στο ελληνικό φίλαθλο κοινό. Κατέχει άλλωστε μια ιδιαίτερη πρωτιά, αφού εικάζεται ότι ήταν ο πιο μικρόσωμος αθλητής που κέρδισε ποτέ χρυσό μετάλλιο στην ιστορία των σύγχρονων Ολυμπιακών Αγώνων. Και λέμε «εικάζεται» διότι η ΔΟΕ δεν έχει καταγράψει το ύψος όλων των συμμετεχόντων στην κορυφαία διοργάνωση από το 1896, επομένως δεν είναι δυνατόν να ειπωθεί με βεβαιότητα ότι δεν έχει υπάρξει κάποιος νικητής που ήταν ακόμα πιο κοντός από τον Αμερικανό αρσιβαρίστα.

Απόλυτη σιγουριά δεν υπάρχει και για το ότι ίσχυε το 1,40 μ. του ΝτεΠιέτρο (κάποιοι ισχυρίζονται ότι είχε ύψος 1,47 μ.), ωστόσο υπάρχουν πολλές αξιόπιστες αμερικάνικες πηγές που το επιβεβαιώνουν. Αν το δεχθούμε ως αληθές, τότε ο Αμερικανός αρσιβαρίστας ήταν ελάχιστα πιο κοντός ακόμα κι από διάσημα «χρυσά» κορίτσια της ενόργανης γυμναστικής όπως η Κέρι Στραγκ (1,41 μ.) και η Σιμόν Μπάιλς (1,42 μ.)!

Αν βάλουμε στην εξίσωση και νικητές άλλων μεταλλίων πέραν του χρυσού, τότε πιο μικρόσωμος απ’ τον Αμερικανό αρσιβαρίστα ενδέχεται να ήταν ο Έλληνας πρωταθλητής της ενόργανης γυμναστικής, Δημήτρης Λούνδρας. Ήταν μόλις 10 ετών το 1896 όταν κατετάγη τρίτος στο ομαδικό του δίζυγου και το σώμα του προφανώς δεν θα είχε αναπτυχθεί πλήρως. Ωστόσο δεν έχει καταγραφεί πουθενά ποιο ήταν το ακριβές του ύψος όταν πήρε μέρος στη διοργάνωση.

Οι κοντοί βραχίονες αποδείχθηκαν προσόν

Για τη ζωή του ΝτεΠιέτρο πέρα απ’ την άρση βαρών ελάχιστα πράγματα είναι γνωστά. Μόνο ότι γεννήθηκε στις 10 Ιουνίου 1914 στο Πάτερσον του Νιου Τζέρσι κι ότι λόγω της μικροσκοπικής σωματοδομής του, στράφηκε από τα εφηβικά του χρόνια στο μπόντι μπίλντινγκ.

Χάρη στις ασκήσεις με βάρη αλλά και τις χειρωνακτικές εργασίες που έκανε από μικρός, απέκτησε μυϊκή μάζα και συνειδητοποίησε ότι θα μπορούσε να τα πάει καλά στην άρση βαρών. Είχε άλλωστε ένα πλεονέκτημα σε σύγκριση με πιο ψηλούς αθλητές που είχαν παρόμοιο σωματικό βάρος επειδή τα χέρια του ήταν τόσο κοντά, που μόλις και μετά βίας έφταναν πάνω απ’ το κεφάλι του όταν τα τέντωνε προς τα πάνω.

Αυτό διευκόλυνε πολύ το έργο του στο ντεβελοπέ, την πρώτη από τις τρεις κινήσεις που περιλάμβανε εκείνα τα χρόνια το άθλημα. Σ’ αυτήν ο αθλητής όφειλε να φέρει αρχικά την μπάρα στους ώμους του κι έπειτα να τη σηκώσει αργά-αργά πάνω απ’ το κεφάλι του, χωρίς να κάνει εκτίναξη των ποδιών. Ήταν ουσιαστικά ένα υβρίδιο του αρασέ και του επολέ-ζετέ, το οποίο όμως προκαλούσε διαμάχες για την εγκυρότητα κάποιων προσπαθειών (πολλοί αθλητές κατηγορούνταν ότι έκλεβαν τινάζοντας ελαφρά τους γοφούς ή τα γόνατά τους), γι’ αυτό και αποφασίστηκε η κατάργησή του μετά τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1972 στο Μόναχο.

Στα ’40s, ωστόσο, δεν είχε τεθεί ακόμα τέτοιο ζήτημα ούτε ήταν δυνατό να θεωρηθεί «κλεψιά» το γεγονός ότι ο ΝτεΠιέτρο είχε υπερβολικά κοντούς βραχίονες. Αντιθέτως, το χαρακτηριστικό του αυτό δυσκόλευε αρκετά την προσπάθειά του να σηκώσει την μπάρα μέχρι τους ώμους του. Από κει και πέρα, όμως, η συνέχεια έμοιαζε με παιχνιδάκι. Τα μυώδη μπράτσα του δεν είχαν μεγάλη απόσταση να διανύσουν και σήκωναν απίστευτα βάρη, με τα οποία δημιουργούνταν διαφορές που ήταν αδύνατο να καλυφθούν στις επόμενες δύο κινήσεις!

Το κακό για τον μικροκαμωμένο αθλητή ήταν ότι ζύγιζε γύρω στα 55 με 56 κιλά και η χαμηλότερη κατηγορία σωματικού βάρους στους Ολυμπιακούς Αγώνες ήταν μέχρι το 1936 αυτή των 60. Στα εθνικά πρωταθλήματα των ΗΠΑ προβλέπονταν και πιο ελαφριές, οι οποίες όμως άλλαζαν κάθε τρεις και λίγο και πολλές φορές δεν τον «έπιαναν» (είχαν π.χ. ως ανώτατο όριο τα 53 ή 54 κιλά κι εκείνος αναγκαζόταν να πάει στα 60, όπου είχε αντικειμενική δυσκολία να ανταγωνιστεί τους πιο σωματώδεις αθλητές). Η σωτηρία του ήρθε το 1940, όταν θεσπίστηκε η κατηγορία των 56 κιλών, η οποία έμοιαζε κομμένη και ραμμένη στα μέτρα του.

Το χρυσό ολυμπιακό μετάλλιο του 1948

Το 1942 ο ΝτεΠιέτρο αναδείχθηκε για πρώτη φορά πρωταθλητής ΗΠΑ και Βορείου Αμερικής και ήταν άτυχος που λόγω του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου ματαιώθηκαν οι 13οι Ολυμπιακοί Αγώνες του 1944. Αν και εκείνη τη χρονιά βρήκε τον δάσκαλό του στο εθνικό πρωτάθλημα στο πρόσωπο του Χαβανέζου Έμερικ Ισικάουα, θα μπορούσε να είχε διεκδικήσει μία θέση στο βάθρο.

Το κατάλαβε το 1947, όταν η κατηγορία των 56 κ. συμπεριλήφθηκε για πρώτη φορά στο πρόγραμμα του Παγκοσμίου Πρωταθλήματος που φιλοξενήθηκε στη Φιλαδέλφεια των ΗΠΑ. Σηκώνοντας 300 κιλά στο σύνολο ο Ντε Πιέτρο σημείωσε παγκόσμιο ρεκόρ και κέρδισε εύκολα το χρυσό μετάλλιο απέναντί σε έναν άλλο συμπατριώτη του απ’ τη Χαβάη, τον Ρίτσαρντ Τομ (287,5 κ.). Αυτόματα χρίστηκε φαβορί για τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1948 στο Λονδίνο, αφού στο μεταξύ η «νέμεσή» του, ο Ισικάουα, είχε μεταπηδήσει στην πιο πάνω κατηγορία (60 κ.).

Πράγματι ο ΝτεΠιέτρο στέφθηκε με σχετική άνεση χρυσός ολυμπιονίκης στη βρετανική πρωτεύουσα, αφού παρά τα 34 του χρόνια παρέμενε ακμαιότατος. Τη διαφορά την έκανε φυσικά η υπεροχή του στο ντεβελοπέ όπου σήκωσε 105 κιλά, δηλαδή 22,5 περισσότερα από τους βασικούς του αντιπάλους που ήταν πάλι ο Τομ και ο Βρετανός Τζούλιαν Κρους!

Είναι χαρακτηριστικό ότι ο βραχύσωμος Αμερικανός είχε καλύτερο ντεβελοπέ και από τους τρεις νικητές των 60 κ. στη συγκεκριμένη διοργάνωση. Μάλιστα, ο Ιρανός Τζαφάρ Σαλμάσι βελτίωσε το παγκόσμιο ρεκόρ της κατηγορίας σηκώνοντας 100 κιλά, δηλαδή πέντε λιγότερα από εκείνον!

Το μεγάλο προβάδισμα που είχε πάρει από την πρώτη κίνηση, επέτρεψε στον ΝτεΠιέτρο να είναι πιο χαλαρός στο αρασέ (όπου κατετάγη τρίτος με 90 κ.) και στο επολέ-ζετέ (πέμπτος με 112,5 κ.) και να κερδίσει χωρίς το παραμικρό άγχος στο σύνολο: με τα 307,5 κ., μάλιστα, βελτίωσε το δικό του παγκόσμιο ρεκόρ κι άφησε πολύ πίσω τον δεύτερο Κρους (297,5) και τον τρίτο Τομ (295).

Το ταξίδι στο Λονδίνο δεν ήταν δεδομένο

Αν και ο ΝτεΠιέτρο θεωρούταν φαβορί για το χρυσό μετάλλιο στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1948, η παρουσία του στο Λονδίνο δεν ήταν 100% σίγουρη μέχρι και λίγο καιρό πριν το ταξίδι. Εκείνα τα χρόνια ακόμα και κράτη-κολοσσοί όπως οι ΗΠΑ δεν είχαν εξασφαλισμένη τη χρηματοδότηση για να στείλουν πλήρη ομάδα σε υπερατλαντικές αποστολές.

Έτσι, οι επιτελείς «έκοβαν» αθλητές με βάση το πόσες πιθανότητες είχαν να φέρουν διάκριση ή το πόσο εμπορικό ήταν το άθλημά τους. Λογικά ο βραχύσωμος αρσιβαρίστας δεν θα είχε θέμα, χρειάστηκε όμως να θυσιαστεί αυτοβούλως ο προπονητής και φίλος του, Φρανκ Μπέιτς, ώστε να εκλείψει εντελώς ο κίνδυνος να βγει το όνομά του από τη λίστα των επιβατών του υπερωκεάνιου SS America, με το οποίο ταξίδεψε η αποστολή στη Βρετανία.

Ο Μπέιτς ήταν καλός αρσιβαρίστας προπολεμικά, αργότερα όμως επικεντρώθηκε στη σκοποβολή (συγκεκριμένα στο πιστόλι) και είχε προοπτικές διάκρισης στους Ολυμπιακούς Αγώνες. Γνώριζε, ωστόσο, ότι δεν είχε πολλές πιθανότητες για να κερδίσει το χρυσό ή έστω το χάλκινο μετάλλιο, γι’ αυτό απέσυρε τη συμμετοχή ώστε να περισσέψουν χρήματα για τον φίλο του, για τον οποίο δήλωνε βέβαιος ότι θα ανέβαινε στο ψηλότερο σκαλί του βάθρου.

Λίγο καιρό μετά το χρυσό στο Λονδίνο, ο ΝτεΠιέτρο βελτίωσε κι άλλο την κορυφαία επίδοση στον κόσμο με 312,5 κ. στο σύνολο. Όμως, το 1949 απέτυχε να διατηρήσει τον τίτλο του στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα που διεξήχθη στην Ολλανδία. Ο Ιρανός Μαχμούντ Ναμτζού σήκωσε 315 κ. και του πήρε το παγκόσμιο ρεκόρ, ενώ ο ίδιος έμεινε τρίτος με 295 κ., χάνοντας λόγω μεγαλύτερου σωματικού βάρους το ασημένιο μετάλλιο από τον Αιγύπτιο Καμάλ Μαγκούμπ.

To 1950 αρκέστηκε στην τέταρτη θέση στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα του Παρισιού και το 1951 κέρδισε το χρυσό μετάλλιο στους 1ους Παναμερικανικούς Αγώνες στο Μπουένος Άιρες – με χαμηλότερου επιπέδου ανταγωνισμό. Αυτή ήταν και η τελευταία του διεθνής διάκριση και ήρθε την ίδια χρονιά με την τελευταία στέψη του ως πρωταθλητή των ΗΠΑ.

Ο ΝτεΠιέτρο συνέχισε να μετέχει σε αγώνες και αφότου έκλεισε τα 40, αδιαφορώντας για το γεγονός ότι δεν μπορούσε πια να φτάσει στις διακρίσεις του παρελθόντος. Μετά την απόσυρσή του, δεν ασχολήθηκε από άλλο πόστο με τον αθλητισμό και επέλεξε να μείνει μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας, μέχρι τον θάνατό του στις 19 Μαρτίου 1999.

Πηγές: weightlifting.org («Joe DePietro – Arguably Weightlifting’s First “Pocket Hercules”» by Arthur Drechsler), njsportheroes.com («Joe DePietro»), en.wikipedia.org («Joe DePietro», «Weightlifting at the 1948 Olympics»), olympedia.org («Joe DePietro»).

 

Άλλα γεγονότα στην Ελλάδα και τον κόσμο στις 19 Μαρτίου

2025: Πεθαίνει από καρκίνο σε ηλικία μόλις 43 ετών ο παλαίμαχος Μαυροβούνιος επιθετικός, Άντρια Ντελίμπασιτς, ο οποίος είχε περάσει και από την ΑΕΚ την περίοδο 2006-07.

2022: Πεθαίνει σε ηλικία 97 ετών ο δημοσιογράφος και ιστορικός του αθλητισμού, Πέτρος Λινάρδος.

2019: Πεθαίνει σε ηλικία 88 ετών ο Θανάσης Γιαννακόπουλος ύστερα από δίμηνη νοσηλεία με βαρύ εγκεφαλικό επεισόδιο. Από το 1992 υπήρξε συνιδιοκτήτης της ομάδας μπάσκετ του Παναθηναϊκού μαζί με τον αδερφό του Παύλο αλλά το 2012 παρέδωσε την διοίκηση στον ανιψιό του, Δημήτρη. Ανέλαβε την προεδρία των ερασιτεχνικών τμημάτων του Παναθηναϊκού από το 1999 έως το 2009. Υπήρξε ακόμα πρόεδρος του επαγγελματικού τμήματος βόλεϊ ανδρών του Παναθηναϊκού την περίοδο 2008-09, ενώ είχε διατελέσει για αρκετά χρόνια σύμβουλος της ΕΠΟ.

2004: Ο Ολυμπιακός ανακοινώνει την πρόσληψη του Νίκου Αλέφαντου στην τεχνική ηγεσία, στη θέση του Όλεγκ Προτάσοφ που είχε απολυθεί ύστερα από την εντός έδρας ήττα από την ΑΕΚ. Είναι η τρίτη φορά που ο «Αλέ» αναλαμβάνει τις τύχες των «ερυθρόλευκων».

2000: Ολοκληρώνεται το 5ο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Κολύμβησης 25άρας πισίνας που διεξάγεται στην Αθήνα. Η ελληνική ομάδα κατακτά την 15η θέση στη γενική κατάταξη με 115 βαθμούς με πρώτη την ομάδα των ΗΠΑ (774), δεύτερη την Μ. Βρετανία (614) και τρίτη την Γερμανία (514).

1998: Η ΑΕΚ γνωρίζει οδυνηρό αποκλεισμό από τη Λοκομοτίβ Μόσχας στην προημιτελική φάση του Κυπέλλου Κυπελλούχων. Έχοντας φέρει 0-0 στο πρώτο ματς στη Νέα Φιλαδέλφεια, γνωρίζει την ήττα με 2-1 τη ρεβάνς της Μόσχας με γκολ του Τζουγκαΐνοφ στο δεύτερο λεπτό των καθυστερήσεων, ενώ στο 90′ ο Ντέμης Νικολαΐδης είχε χάσει μοναδική ευκαιρία για το 1-2 προ κενής ουσιαστικά εστίας.

1995: Ο Μάικλ Τζόρνταν κάνει την επανεμφάνισή του στο ΝΒΑ ύστερα από ενάμισι χρόνο απουσίας από τη δράση. Με το Νο 45 (αντί για το αγαπημένο 23) στη φανέλα του, πετυχαίνει 19 πόντους για τους Σικάγο Μπουλς στην ήττα με 103-96 απ’ τους Ιντιάνα Πέισερς.

1995: Η Αμερικανίδα Μπόνι Μπλερ ανακοινώνει την αποχώρησή της από το πατινάζ ταχύτητας μία ημέρα μετά τα 31α της γενέθλια. Στη συλλογή της έχει πέντε χρυσά και ένα ασημένιο μετάλλιο σε Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες και τρία παγκόσμια ρεκόρ στα 500μ σπριντ.

1991: Ο Στράτος Γιδόπουλος υποβάλλει την παραίτησή του από την προεδρία της ΠΑΕ ΑΕΚ, ύστερα από την άρνηση του Ντούσαν Μπάγεβιτς να αποδεχθεί την απόφασή του για τιμωρία βασικών στελεχών της ομάδας.

1989: Επισημοποιείται η σύσταση του Πανελληνίου Συνδέσμου Αμειβομένων Καλαθοσφαιριστών (ΠΣΑΚ), μέσω γενικής συνέλευσης και των πρώτων αρχαιρεσιών. Πρόεδρος εκλέγεται ο Παναγιώτης Φασούλας και αντιπρόεδροι οι Μηνάς Γκέκος και Παναγιώτης Γιαννάκης.

1987: Μετά την ΑΕΚ και τον ΠΑΟΚ, ο Πανιώνιος του Ουρμπέν Μπραμς αποκλείει από το Κύπελλο και τον Ολυμπιακό. Αν και ηττάται με 1-0 στο ΟΑΚΑ (σκόρερ στο 9′ ο Μπονόβας), η ομάδα της Νέας Σμύρνης προκρίνεται χάρη στο 3-0 του πρώτου αγώνα στη Νέα Σμύρνη.

1972: Οι Λος Άντζελες Λέικερς συντρίβουν με 162-99 τους Γκόλντεν Στέιτ Γουόριορς, σημειώνοντας τη νίκη με την ευρύτερη διαφορά στην ιστορία του NBA (+63). Το ρεκόρ θα αντέξει μέχρι τις 17 Δεκεμβρίου 1991, όταν οι Κλίβελαντ Καβαλίερς νικούν τους Μαϊάμι Χιτ με 148-80 (+68) και πλέον έχει φτάσει στο +79 από τις 2 Δεκεμβρίου 2021 (Μέμφις Γκρίζλις-Οκλαχόμα Σίτι Θάντερ 152-73).

1956: Οι Μινεάπολις Λέικερς συντρίβουν τους Σεντ Λούις Χοκς με 133-75 και δημιουργούν ρεκόρ μεγαλύτερης διαφοράς πόντων (58) σε αγώνα πλέι οφ του ΝΒΑ. Θα το ισοφαρίσουν οι Ντένβερ Νάγκετς τον Απρίλιο του 2009, όταν θα νικήσουν με 121-63 τους Νιου Όρλεανς Χόρνετς.

1955: Οι Σαν Φρανσίσκο Ντονς κατακτούν το 17ο πρωτάθλημα του NCAA, νικώντας στον τελικό τους Λα Σαλ Εξπλόρερς με 77-63, έχοντας κορυφαίο παίκτη τον μετέπειτα θρύλο του ΝΒΑ, Μπιλ Ράσελ.

1954: Ο Τζόι Τζαρντέλο νικά με νοκ άουτ στον 7ο γύρο τον Γουίλι Τόρι, στον πρώτο αγώνα πυγμαχίας που μεταδόθηκε από την έγχρωμη τηλεόραση.

1947: Η Εθνική Ελλάδας μπάσκετ πετυχαίνει την πρώτη εκτός έδρας νίκη της ιστορίας της. Επικρατεί της Τουρκίας με 34-30.

1939: Ο Ολυμπιακός συντρίβει με 5-1 την ΑΕΚ για το Πανελλήνιο Πρωτάθλημα. Τρία γκολ σημειώνει ο Μιχάλης Αναματερός, ο οποίος θα χάσει τη ζωή του πέντε χρόνια αργότερα στα Δεκεμβριανά κι από ένα ο Σπύρος Δεπούντης και ο Γιάννης Βάζος.

1938: Το BBC μεταδίδει για πρώτη φορά αγώνα ράγκμπι, αυτόν ανάμεσα στη  Σκωτία και την Αγγλία (21-16) στο Τουίκεναμ για το Calcutta Cup.

1915: Ο πρόεδρος της ΔΟΕ, βαρόνος Πιερ ντε Κουμπερτέν, ενημερώνει το Associated Press για τη ματαίωση, εξαιτίας του Α’ Παγκόσμιου Πολέμου, των 6ων Ολυμπιακών Αγώνων που είχαν προγραμματιστεί να διεξαχθούν το 1916 στο Βερολίνο.

Ακολουθείστε τo SPORTDAY.GR στο Google News