Σαν Σήμερα - Αλεξάντρ Μπέλοφ: Η τραγική ιστορία του ανθρώπου που σόκαρε τους Αμερικανούς το 1972 στο Μόναχο

Δύσκολα θα βρείτε άνθρωπο στον κόσμο που να ασχολείται σοβαρά με το μπάσκετ και να μη γνωρίζει έστω και στο περίπου τη μεγάλη στιγμή του Αλεξάντρ Μπέλοφ, στον τελικό του τουρνουά μπάσκετ των Ολυμπιακών Αγώνων του 1972 στο Μόναχο.

Το καλάθι με το οποίο χάρισε στη Σοβιετική Ένωση τη νίκη επί των ΗΠΑ με 51-50, ύστερα από ένα δραματικό και εξόχως αμφιλεγόμενο φινάλε, είναι από εκείνα τα γεγονότα που έχουν υπερβεί το άθλημα και αποτελούν μέρος διηγήσεων ακόμα και από ανθρώπους που δεν θυμούνται τα ονόματα των πρωταγωνιστών. Ο συμβολισμός που είχε το αποτέλεσμα σε μία περίοδο κορύφωσης του Ψυχρού Πολέμου, το έκανε μεγαλύτερο από ένα σπουδαίο αθλητικό συμβάν.

Θα μπορούσε να ισχυριστεί κανείς ότι το γεγονός έχει «καταπιεί» τον Μπέλοφ, ο οποίος έφυγε από τη ζωή μόλις έξι χρόνια αργότερα, στις 3 Οκτωβρίου 1978. Όλοι έχουν ακουστά ότι ήταν αυτός που πέτυχε στην εκπνοή το καλάθι που υποχρέωσε τους Αμερικανούς στην πρώτη τους ήττα στα ολυμπιακά τουρνουά, όπως κι ότι ήταν ο λιγότερο γνωστός από τους δύο Μπέλοφ που διέθετε τότε η εθνική ομάδα της ΕΣΣΔ (ο άλλος ήταν ο Σεργκέι, με τον οποίο δεν είχε καμία συγγένεια και έμελλε να πεθάνει κι αυτός στις 3 Οκτωβρίου, αλλά του 2013). Και ελάχιστοι γνωρίζουν οτιδήποτε άλλο έζησε στα μόλις 26 χρόνια που διήρκεσε η παρουσία του σ’ αυτόν τον κόσμο.

Στην πραγματικότητα ο Αλεξάντρ Μπέλοφ ήταν κι αυτός ένας πολύ σπουδαίος μπασκετμπολίστας, προικισμένος με εξαιρετικά σωματικά προσόντα, ο οποίος κυριαρχούσε κάτω από τα καλάθια παρότι δεν ήταν ιδιαίτερα ψηλός για τη θέση του. Η συμβολή του στις επιτυχίες της Σοβιετικής Ένωσης αλλά και του συλλόγου του, της Σπαρτάκ Λένινγκραντ, κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του ’70 ήταν μεγάλη, ενώ έφτασε στο σημείο να προκαλέσει το ενδιαφέρον συλλόγων του ΝΒΑ το 1975 – αν και οι συνθήκες δεν του επέτρεψαν να κάνει το άλμα στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού.

Κι όμως, ο άνθρωπος που είχε αναχθεί σε εθνικό ήρωα της χώρας του το 1972, βρέθηκε πέντε χρόνια αργότερα κατηγορούμενος από τις σοβιετικές αρχές για λαθρεμπόριο, αποκλείστηκε από κάθε αθλητική δραστηριότητα και απειλήθηκε με φυλάκιση. Βυθίστηκε στο αλκοόλ όσο καιρό υποχρεώθηκε να μείνει εκτός μπάσκετ κι όταν με την άρση της ποινής του άρχισε να στέκεται ξανά στα πόδια του, μία σπάνια μορφή καρκίνου έκοψε πρόωρα το νήμα της ζωής του.

Aπό τα 16 του στην πρώτη γραμμή

Πριν φτάσει να γίνει ο άνθρωπος της τελευταίας στιγμής στο Μόναχο, ο Μπέλοφ είχε προλάβει να διαγράψει σπουδαία πορεία στο μπάσκετ με τη Σπαρτάκ Λένινγκραντ, αλλά και την εθνική ομάδα. Αν και είχε ύψος μόλις 2.01 μ. (άλλες πηγές τον δίνουν 1.98 μ.) ήταν από τα εφηβικά του χρόνια ένας δυναμικός σέντερ, με αλτικότητα και τσαγανό, που ξεχώριζε για την ικανότητά του να μαζεύει ριμπάουντ και μπορούσε να αγωνιστεί και ως φόργουορντ.

Γεννήθηκε στις 9 Νοεμβρίου 1951 στο Λένινγκραντ (όπως ονομαζόταν τότε η Αγία Πετρούπολη) κι έκανε ντεμπούτο στην ανδρική ομάδα της Σπαρτάκ την 1η Δεκεμβρίου 1967, στην εκτός έδρας ήττα με 72-65 από την Κάλεβ Ταλίν. Ένας δημοφιλής θρύλος που αναπαράγεται και σε ρωσικές πηγές τον ήθελε να τίθεται αντιμέτωπος στην παρθενική του συμμετοχή με τον ύψους 2.21 μ. Γιαν Κρούμινς της ΒΕΦ Ρίγα, ενισχύει το προφίλ του σέντερ που δεν φοβόταν τίποτε και κανέναν. Ωστόσο, δεν τεκμηριώνεται από τα επίσημα αρχεία.

Αυτό που έχει σημασία, βέβαια, είναι ότι ο Μπέλοφ εξελίχθηκε πράγματι σε έναν ικανότατο σέντερ υπό την καθοδήγηση του προπονητή της Σπαρτάκ, Βλαντίμιρ Κοντράσιν, του ανθρώπου που σημάδεψε τη σύντομη ζωή του. Αυτός τον είχε ανακαλύψει στο προαύλιο του σχολείου του όταν ήταν 12 ετών και τον έστειλε στην ακαδημία του συλλόγου κι ο ίδιος τον καθιέρωσε στην πρώτη ομάδα, η οποία διεκδικούσε το πρωτάθλημα της ΕΣΣΔ, αλλά έμενε στη σκιά της ΤΣΣΚΑ Μόσχας.

Δεν είχε κλείσει τα 18 του χρόνια όταν ο μετέπειτα «πατέρας» του σοβιετικού μπάσκετ, Αλεξάντρ Γκομέλσκι, τον κάλεσε στην εθνική ομάδα για το Ευρωμπάσκετ του 1969 στην Ιταλία. Η συμμετοχή του στο τουρνουά που κατέκτησε η Σοβιετική Ένωση δεν ήταν μεγάλη, ο Μπέλοφ όμως κρέμασε στο στήθος του το πρώτο χρυσό μετάλλιο της καριέρας του. Έκανε έτσι το πρώτο βήμα για την καθιέρωση στο αντιπροσωπευτικό συγκρότημα, με το οποίο κατέκτησε και το χάλκινο μετάλλιο στο Μουντομπάσκετ τον Μάιο του 1970 στη Γιουγκοσλαβία.

Τρεις μήνες αργότερα βοήθησε τη Σοβιετική Ένωση να κατακτήσει και το Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Εφήβων (Κ-18) που διεξήχθη στην Αθήνα, πετυχαίνοντας μάλιστα 19 πόντους στον θρίαμβο με 80-48 επί της Ελλάδας στον τελικό. Στην Εθνική μας για άγνωστο λόγο είχε επιτραπεί να έχει στη σύνθεσή της εκτός από νεαρούς άσους όπως ο Βαγγέλης Αλεξανδρής κι ο Δημήτρης Φωσσές και μεγαλύτερους σε ηλικία παίκτες όπως ο Απόστολος Κόντος, ο Χρήστος Ιορδανίδης και ο Μιχάλης Γιαννουζάκος. Κανείς, όμως, δεν μπόρεσε να σταματήσει τον Μπέλοφ, τον οποίο ο Νίκος Κατσαρός χαρακτήρισε στο ρεπορτάζ του στην «Απογευματινή» της 17ης Αυγούστου 1970 ως «το αστέρι του μέλλοντος όχι μόνο του ρωσικού, αλλά του ευρωπαϊκού μπάσκετ».

Μετά το Παγκόσμιο του 1970 ο Γκομέλσκι ανέλαβε την ΤΣΣΚΑ και τη θέση του στην εθνική ομάδα κάλυψε ο Κοντράσιν, ο οποίος παρέμεινε παράλληλα προπονητής και στη Σπαρτάκ Λένινγκραντ. Η Σοβιετική Ένωση κατέκτησε το Ευρωμπάσκετ του 1971 που φιλοξενήθηκε στη Δυτική Γερμανία, με τον 19χρονο Μπέλοφ να έχει ενεργό ρόλο και 8 πόντους στον τελικό κόντρα στην παγκόσμια πρωταθλήτρια Γιουγκοσλαβία (69-64).

Το ιστορικό καλάθι στο Μόναχο

Για τον τελικό των Ολυμπιακών Αγώνων του 1972 – και ειδικά τα τρία τελευταία δευτερόλεπτα που παίχτηκαν δύο φορές! – έχουν γραφτεί σχεδόν τα πάντα. Αν αξίζει να προσθέσουμε κάτι που δεν είναι ευρύτερα γνωστό, είναι ότι η κολεγιακή ομάδα που έστειλαν οι ΗΠΑ στο Μόναχο δεν ήταν η καλύτερη δυνατή. Ο Μπιλ Γουόλτον, ο Μπομπ Μάκαντου, ο Τζιμ Τζόουνς και άλλοι σπουδαίοι παίκτες του τελευταίου πρωταθλήματος του NCAA (και έκαναν αργότερα σπουδαία καριέρα στο ΝΒΑ) είχαν αρνηθεί για διάφορους λόγους την πρόσκληση.

Έτσι, η Σοβιετική Ένωση που ανέβαινε σταθερά στο βάθρο από το 1952 που έκανε την παρθενική της εμφάνιση σε Ολυμπιακούς Αγώνες, φάνταζε τουλάχιστον ως ισάξια διεκδικήτρια του χρυσού μεταλλίου. Εκτός από τους δύο Μπέλοφ, είχε στη σύνθεσή της κι άλλους σπουδαίους παίκτες όπως ο Αλζάν Ζαρμουχαμέντοφ, ο Μοντέστας Παουλάουσκας, ο Ανατόλι Πολιβίντα κι ο Ιβάν Εντέσκο και έδειξε τη δυναμική της με τις καθαρές νίκες επί της Γιουγκοσλαβίας (74-67) και της Ιταλίας (79-66) στον δρόμο προς τον τελικό.

Εκεί, ο Σεργκέι Μπέλοφ έκανε ένα εκπληκτικό πρώτο ημίχρονο πετυχαίνοντας τους 19 από τους 26 πόντους της Σοβιετικής Ένωσης (που προηγήθηκε με 26-21). Ωστόσο, αν και η διαφορά ανέβηκε αργότερα και στο +10 (38-28) οι Αμερικανοί κατάφεραν να ροκανίσουν τη διαφορά και να προηγηθούν 50-49 τρία δευτερόλεπτα πριν από το τέλος με δύο βολές του Νταγκ Κόλινς.

Τότε έγινε… το έλα να δεις. Αρχικά με την εντολή του Βραζιλιάνου διαιτητή Ριγκέτο να συνεχιστεί το ματς παρότι ο Κοντράσιν είχε πατήσει το κουμπί για τάιμ άουτ, τη χαμένη επίθεση των Σοβιετικών και τους πανηγυρισμούς των Αμερικανών για τη νίκη. Κι ύστερα, με την ανάκληση της απόφασης, την επανάληψη των τριών τελευταίων δευτερολέπτων, το καλάθι του Αλεξάντρ Μπέλοφ στην εκπνοή και την ένσταση των ΗΠΑ που έπεσε στο κενό.

Ο ήρωας της Σοβιετικής Ένωσης τελείωσε τον αγώνα με 8 πόντους και 8 ριμπάουντ, ενώ είχε πραγματοποιήσει σπουδαίες εμφανίσεις σε όλο το τουρνουά, με αποκορύφωμα το ματς με το Πουέρτο Ρίκο (100-87) όπου σημείωσε 37 πόντους και μάζεψε 12 ριμπάουντ! Μετά την επιστροφή στην πατρίδα, του απονεμήθηκε τιμητικό παράσημο (Знак Почёта), του αποδόθηκε ο τίτλος του Διακεκριμένου Αθλητή της Σοβιετικής Ένωσης, ενώ η κυβέρνηση του έκανε δώρο ένα διαμέρισμα με δύο υπνοδωμάτια στο κέντρο του Λένινγκραντ.

Οι επιτυχίες με τη Σπαρτάκ και τα πρώτα προβλήματα

Τα προβλήματα για τον Μπέλοφ άρχισαν μετά το Μόναχο. Ρωσικές πηγές εκτιμούν ότι δεν μπόρεσε να διαχειριστεί τη φήμη που του χάρισε το χρυσό ολυμπιακό μετάλλιο και η καθοριστική συμβολή του σ’ αυτό. Αγωνιστικά, βέβαια, παρέμενε σε υψηλότατο επίπεδο και το 1973 είχε πρωταγωνιστικό ρόλο στην κατάκτηση του Κυπέλλου Κυπελλούχων Ευρώπης, πετυχαίνοντας 18 πόντους στον τελικό που διεξήχθη στο Αλεξάνδρειο της Θεσσαλονίκης με αντίπαλο τη Γιουγκοπλάστικα (77-62).

Το πρώτο πλήγμα ήρθε λίγο καιρό αργότερα, κατά την επιστροφή της εθνικής ομάδας της ΕΣΣΔ από μία περιοδεία στις ΗΠΑ και τη Λατινική Αμερική. Στον αυστηρό τελωνειακό έλεγχο που πραγματοποιήθηκε στο αεροδρόμιο «Σερεμέτιεβο» της Μόσχας, ο Μπέλοφ ήταν ένας από τους τέσσερις διεθνείς καλαθοσφαιριστές που συνελήφθησαν για λαθρεμπόριο και τιμωρήθηκαν αρχικά με ισόβιο αποκλεισμό από τις σοβιετικές αρχές (λίγο καιρό αργότερα η ποινή ανακλήθηκε).

Οι υπόλοιποι ήταν ο Ζαρμουχαμέντοφ της ΤΣΣΚΑ, ο Μιχαήλ Κόρκια της Ντινάμο Τιφλίδας και ο έτερος σταρ της Σπαρτάκ Λένινγκραντ, ο Ιβάν Ντβόρνι, ο οποίος καταδικάστηκε σε τριετή φυλάκιση και μάλιστα εξέτισε τη μισή ποινή στις φυλακές του Ομσκ! Αν και η λαθραία εισαγωγή και εξαγωγή αγαθών ήταν μια πρακτική που ακολουθούσαν στα κρυφά πολλοί Σοβιετικοί αθλητές, ο Ντβόρνι στάθηκε άτυχος επειδή ένας συνεργός του που δρούσε στην πόλη Σβερντλόφσκ συνελήφθη και τον κατονόμασε στις αρχές.

Ο Μπέλοφ επηρεάστηκε ψυχολογικά από την ιστορία, αλλά συνέχισε να πρωταγωνιστεί στο μπάσκετ. Το 1974 είχε ενεργό συμμετοχή στην κατάκτηση του Μουντομπάσκετ του Πουέρτο Ρίκο, όπου μάλιστα συμπεριλήφθηκε στην κορυφαία πεντάδα της διοργάνωσης. Η Σοβιετική Ένωση νίκησε ξανά τις ΗΠΑ, αυτήν τη φορά χωρίς διαμαρτυρίες (105-94) και γνώρισε μόνο μία ήττα από τη Γιουγκοσλαβία (79-82) η οποία εντέλει δεν στοίχισε.

Πρωταθλητής αλλά… με καταδίκη

Το 1975 ήταν μια χρονιά-σταθμός. H Σπαρτάκ κατέκτησε ξανά το Κύπελλο Κυπελλούχων νικώντας στον τελικό τον Ερυθρό Αστέρα με 63-62, το σημαντικότερο όμως ήταν ότι έσπασε την κυριαρχία της ΤΣΣΚΑ στο πρωτάθλημα της Σοβιετικής Ένωσης, το οποίο κατέκτησε για πρώτη φορά στην ιστορία της. Κομβική ήταν η συμβολή του στη νίκη επί των Μοσχοβιτών στο Λένινγκραντ (78-77 στην παράταση), μια και σημείωσε 21 πόντους.

Η ηγετική παρουσία του δυναμικού σέντερ προκάλεσε το ενδιαφέρον από την απέναντι πλευρά του Ατλαντικού και μάλιστα έγινε ο πρώτος Σοβιετικός μπασκετμπολίστας που επιλέχθηκε στο ντραφτ του ΝΒΑ (από τους Νιου Ορλίνς Τζαζ). Ωστόσο, εκείνη την εποχή της κορύφωσης του Ψυχρού Πολέμου ήταν ρεαλιστικά αδύνατο να κάνει το άλμα.

Ίσως να έπαιξε κάποιον ρόλο για την παραμονή του στο Λένινγκραντ και το γεγονός ότι την ίδια περίοδο (Μάιος 1975) ο Μπέλοφ είχε ένα σοβαρό επεισόδιο με έναν οδηγό λεωφορείου, τον οποίο έβγαλε βίαια από την καμπίνα του ύστερα από έντονη λογομαχία για το ποιος είχε προτεραιότητα στον δρόμο. Το επεισόδιο πήρε μεγάλη έκταση και έπειτα από μήνυση που του έκανε ο οδηγός, ο διεθνής μπασκετμπολίστας καταδικάστηκε σε φυλάκιση ενός έτους με αναστολή.

Ο Μπέλοφ συμμετείχε και στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1976 στο Μόντρεαλ, όπου μάλιστα είχε πρωταγωνιστικό ρόλο στον μικρό τελικό με τον γηπεδούχο Καναδά. Έκανε triple double figure με 23 πόντους, 14 ριμπάουντ και 10 ασίστ και οδήγησε τη Σοβιετική Ένωση στον θρίαμβο με 100-72 και το χάλκινο μετάλλιο. Η ευκαιρία για τη διεκδίκηση του δεύτερου διαδοχικού χρυσού είχε χαθεί στον ημιτελικό με τη Γιουγκοσλαβία (84-89), η οποία πάντως δεν μπόρεσε να προβάλει αντίσταση στους Αμερικανούς στον τελικό (74-95).

Η τιμωρία για λαθρεμπόριο

Το γεγονός που αποδείχθηκε μοιραίο για τον Μπέλοφ σημειώθηκε στις 23 Ιανουαρίου 1977. Κατά την αναχώρηση της αποστολής της Σπαρτάκ για το Μιλάνο (όπου θα αντιμετώπιζε την Ολίμπια για το Κύπελλο Κυπελλούχων), συνελήφθη ξανά επειδή κατά τον τελωνειακό έλεγχο στο «Σερεμέτιεβο» κατηγορήθηκε ότι κουβαλούσε στις αποσκευές του θρησκευτικές εικόνες.

Οι σοβιετικές αρχές κατηγόρησαν ξανά τον Μπέλοφ ότι προσπάθησε να βγάλει τις εικόνες από τη χώρα με σκοπό να τις πουλήσει στην Ιταλία, ο ίδιος όμως αρνήθηκε κάτι τέτοιο. Υπάρχουν μαρτυρίες ότι η τσάντα με τις εικόνες δεν ήταν δική του κι ότι είχε πέσει θύμα προβοκάτσιας, στην οποία θεωρίες συνωμοσίας ενέπλεξαν και τον Γκομέλσκι. Το υποτιθέμενο κίνητρό του ήταν είτε να πιέσει τον διεθνή σέντερ να αφήσει τη Σπαρτάκ και να ενταχθεί στην ΤΣΣΚΑ είτε να αποδυναμώσει τη βασική αντίπαλό της ομάδας του!

Οι φήμες για τον Γκομέλσκι δεν επιβεβαιώθηκαν ποτέ, ο Μπέλοφ όμως φορτώθηκε τη ρετσινιά. Αν και δεν οδηγήθηκε σε ποινική δίκη όπως παλιότερα ο Ντβόρνι, οι σοβιετικές αθλητικές αρχές του επέβαλαν ισόβιο αποκλεισμό από το μπάσκετ και του αφαίρεσαν όλες τις τιμές που του είχαν απονείμει μετά το χρυσό μετάλλιο που είχε κατακτήσει στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1972. Ο ήρωας του Μονάχου είχε μετατραπεί σε παρία, μια και οι επιτελείς του αθλητισμού είχαν συστήσει στους συμπαίκτες του να τον απομονώσουν, όταν επέστρεψαν από το Μιλάνο.

Βρήκε καταφύγιο στο αλκοόλ, μια και ο αποκλεισμός του από το μπάσκετ του είχε στερήσει την αγαπημένη του ασχολία. Δεν είχε όρεξη ούτε να συνεχίσει τις σπουδές του στο Ινστιτούτο Φυσικής Αγωγής του Λένινγκραντ. Στις 30 Απριλίου 1977 παντρεύτηκε την επίσης μπασκετμπολίστρια, Αλεξάντρα Οβτσινίκοβα, κάτι που τον βοήθησε να ανακάμψει ψυχολογικά. Δύο μήνες αργότερα του επιτράπηκε ξανά να αγωνιστεί με τη Σπαρτάκ και τον Δεκέμβριο του ίδιου έτους άρθηκε και ο αποκλεισμός του από την εθνική ομάδα.

Η αρχή του τέλους σε προπόνηση της Εθνικής

Ο Μπέλοφ παραπονιόταν από το 1976 για πόνους στο στήθος, γι’ αυτό ο Κοντράσιν τον ξεκούραζε για μερικά λεπτά σε κάθε αγώνα της Σπαρτάκ και της Εθνικής – κάτι που δεν συνηθιζόταν με τους βασικούς παίκτες εκείνη την εποχή. Στο ολυμπιακό τουρνουά του Μόντρεαλ οι ενοχλήσεις έγιναν πιο έντονες, όμως οι εξετάσεις στις οποίες υποβλήθηκε δεν εντόπισαν κάποιο πρόβλημα.

Ο αποκλεισμός του από το μπάσκετ λόγω της υπόθεσης λαθρεμπορίου του 1977 φέρεται να επιδείνωσε την κατάστασή του. Παρά τις ενοχλήσεις, πάντως, δεν έπαψε να αγωνίζεται και το 1978 κατέκτησε το Κύπελλο Σοβιετικής Ένωσης με τη Σπαρτάκ, κερδίζοντας και την κλήση του στην εθνική ομάδα που θα αγωνιζόταν τον Οκτώβριο στο Μουντομπάσκετ των Φιλιππινών. Στη διάρκεια ενός προπονητικού αγώνα στο καμπ προετοιμασίας στο Σοχούμι, τον Μάιο του 1978, δέχθηκε μια αγκωνιά στο στήθος και ένιωσε αφόρητο πόνο και ναυτία. Ήταν η αρχή του τέλους.

Ύστερα από την πρώτη νοσηλεία η κατάστασή του παρουσίασε βελτίωση και επέστρεψε στην προετοιμασία, αργότερα όμως επιδεινώθηκε ξανά. Η σπανιότητα της πάθησής του, σε συνδυασμό με την έλλειψη των κατάλληλων τεχνολογικών μέσων, οδήγησαν τους γιατρούς που τον περιέθαλψαν στο Λένινγκραντ στη λανθασμένη διάγνωση της οξείας καρδιακής ανεπάρκειας.

Ο Μπέλοφ εξέπνευσε τελικά στις 06:40 το πρωί της 3ης Οκτωβρίου 1978 στην αγκαλιά της μητέρας του, η οποία βρισκόταν νυχθημερόν στο προσκεφάλι του. Μόνο η νεκροψία αποκάλυψε την πραγματική αιτία του θανάτου του. Ο ταλαντούχος μπασκετμπολίστας είχε ένα σπάνιο σάρκωμα του περικαρδίου, δηλαδή έναν κακοήθη όγκο του υμένα που περιβάλλει την καρδιά!

Το γράμμα με τις τελευταίες επιθυμίες του

Διαισθανόμενος ότι το τέλος του πλησίαζε, ο Μπέλοφ είχε συντάξει μια επιστολή την οποία παρέδωσε δύο εβδομάδες πριν τον θάνατό του στον φίλο και συμπαίκτη του Ιβάν Ρόζιν, με ρητή εντολή να την ανοίξει μετά τον θάνατό του.

Ο άτυχος αθλητής ζητούσε τρία πράγματα: 1) Να ταφεί δίπλα στον πατέρα του, ο οποίος είχε πεθάνει αρκετά χρόνια νωρίτερα, 2) Να παραδοθεί το χρυσό μετάλλιο από τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1972 στον Κοντράσιν, 3) Να φροντίσουν οι συμπαίκτες του να πάει η μητέρα του διακοπές, ώστε να αποφορτιστεί σωματικά και συναισθηματικά.

Και οι τρεις τελευταίες επιθυμίες του υλοποιήθηκαν. Το αξιοσημείωτο, μάλιστα, είναι ότι ο Κοντράσιν φύλαξε το μετάλλιο του πνευματικού παιδιού του σε ξεχωριστό σημείο από τα υπόλοιπα έπαθλα που είχε κερδίσει ο ίδιος από τον αθλητισμό κι έτσι «επιβίωσε» από μία ληστεία που πραγματοποιήθηκε πολλά χρόνια αργότερα στο σπίτι του.

Το 1991 η FIBA συμπεριέλαβε τον Μπέλοφ στους 50 σημαντικότερους παίκτες όλων των εποχών και το 2007 τον εισήγαγε μετά θάνατον στο Hall of Fame της, μαζί με τον Κοντράσιν και τον Γκομέλσκι που επίσης είχαν φύγει στο μεταξύ από τη ζωή. Η Σπαρτάκ Αγίας Πετρούπολης μετονομάστηκε σε Κοντράσιν-Μπέλοφ για τη σεζόν 2016-17 (πλέον έχει διαλυθεί), ενώ στην πόλη διεξάγεται τα τελευταία χρόνια ένα διεθνές τουρνουά που φέρει τα ονόματα των δύο σπουδαίων προσωπικοτήτων που ανέδειξε στον χώρο του μπάσκετ.

Πηγές: www.sport-express.net («Уголовка, суды, дисквалификации, страшная болезнь. Трагическая история легенды советского баскетбола Александра Белова»), www.championat.com («Попался с двумя иконами». Как пошла под откос жизнь героя Олимпиады Белова), spb.aif.ru («Три секунды Александра Белова»), aif.ru («Украли все, кроме одной медали. Истории из жизни Александра Белова»), Ηλίας Δρυμώνας-Νίκος Παπαδογιάννης: «5 κύκλοι σ’ ένα καλάθι» (εκδ. Τεγόπουλου-Μανιατέα, Αθήνα 1996), www.olympedia.org («Aleksandr Belov»), about.fiba.basketball («Alexander Belov (RUS)»), ru.wikipedia.org («Белов, Александр Александрович»).

Άλλα γεγονότα στην Ελλάδα και τον κόσμο στις 3 Οκτωβρίου

2019: Η Σάλουα Έιντ Νάσερ που εκπροσωπεί το Μπαχρέιν κερδίζει το χρυσό μετάλλιο στα 400 μ. στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα της Ντόχα με 48.14, την τρίτη καλύτερη επίδοση όλων των εποχών μέχρι εκείνη τη στιγμή, πίσω από το 47.99 της Γιαρμίλα Κρατοχβίλοβα (1983) και το παγκόσμιο ρεκόρ με 47.60 της Μαρίτα Κοχ (1985).

2013: Πεθαίνει σε ηλικία 69 ετών ο Σεργκέι Μπέλοφ, ένας από τους κορυφαίους μπασκετμπολίστες όλων των εποχών στην πάλαι ποτέ Σοβιετική Ένωση. Είχε πρωταγωνιστικό ρόλο στην κατάκτηση του χρυσού μεταλλίου στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1972, καθώς και δύο Μουντομπάσκετ (1967, 1974) και τεσσάρων Ευρωμπάσκετ (1967, 1969, 1971, 1979), ενώ ως προπονητής οδήγησε τη Ρωσία σε δύο τελικούς Μουντομπάσκετ (1994, 1998).

2012: Ο Κριστιάνο Ρονάλντο σημειώνει το πρώτο χατ τρικ της καριέρας του στο Τσάμπιονς Λιγκ, στην εκτός έδρας νίκη της Ρεάλ Μαδρίτης επί του Άγιαξ.

2011: Κυκλοφορεί το τελευταίο φύλλο της αθλητικής εφημερίδας «Φίλαθλος», η οποία κυκλοφορούσε ανελλιπώς από τις 30 Νοεμβρίου 1982.

2008: Ο παλαίμαχος άσος του αμερικάνικου φούτμπολ, Ο Τζέι Σίμσον, καταδικάζεται για ένοπλη ληστεία, απαγωγή και άλλες κατηγορίες, μετά από επεισόδιο στο Λας Βέγκας το 2007.

2007: Ο Ολυμπιακός νικά με 3-1 τη Βέρντερ στη Βρέμη και πανηγυρίζει την πρώτη του εκτός έδρας νίκη στο Champions League ύστερα από δέκα χρόνια.

2006: Πεθαίνει από καρδιακή προσβολή σε ηλικία 64 ετών ο παλαίμαχος Αυστραλός σπρίντερ, Πίτερ Νόρμαν. Ήταν ο ασημένιος ολυμπιονίκης στα 200 μ. στην Πόλη του Μεξικού το 1968 κι έμεινε στην ιστορία για το γεγονός ότι δέχθηκε να φορέσει στο βάθρο την κονκάρδα της Μαύρης Δύναμης, την ώρα που οι Αμερικανοί αντίπαλοί του, Τζον Κάρλος και Τόμι Σμιθ, προχώρησαν στην περίφημη διαμαρτυρία υψώνοντας τη γαντοφορεμένη γροθιά τους. Ο Κάρλος και ο Σμιθ διατήρησαν φιλική σχέση με τον Νόρμαν και μετά τα αγωνιστικά τους χρόνια, ήταν παρόντες στην κηδεία του και κουβάλησαν το φέρετρό του προς την τελευταία του κατοικία.

1999: Ολοκληρώνεται στην Οσάκα της Ιαπωνίας το 23ο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Ρυθμικής Γυμναστικής. Η εθνική ομάδα του ανσάμπλ αποτελούμενη από τις Ειρήνη Αϊνδηλή, Χαρά Καρυάμη, Εύα Χριστοδούλου, Μαρία Γεωργάτου και Άννα Πολλάτου κατακτά δύο χρυσά μετάλλια. Ένα στις «δέκα κορίνες» με 19.816 βαθμούς κι άλλο ένα στις «τρεις κορίνες και δύο στεφάνια» με 19.833 βαθμούς. Στο σύνθετο μένει στη δεύτερη θέση πίσω από τη Ρωσία. Η 15χρονη Μορφούλα Ντώνα κατατάσσεται έβδομη στο στεφάνι με 9.800 βαθμούς και 13η στο σύνθετο ατομικό.

1996: Ο Γάλλος ποδοσφαιριστής Μανουέλ Αμορός αναγκάζεται να εγκαταλείψει την ενεργό δράση σε ηλικία 34 ετών λόγω αρθρίτιδας. Ήταν βασικό στέλεχος της Εθνικής Γαλλίας που κατέκτησε το Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα του 1984 και έφτασε στα ημιτελικά των Παγκοσμίων Κυπέλλων του 1982 και του 1986. Σε συλλογικό επίπεδο έκανε μεγάλη καριέρα στη Μονακό, ενώ αναδείχθηκε πρωταθλητής Ευρώπης με τη Μαρσέιγ το 1993.

1995: Οι ένορκοι του ποινικού δικαστηρίου απαλλάσσουν κατά πλειοψηφία τον παλαίμαχο άσο του αμερικάνικου φούτμπολ, Ο Τζέι Σίμσον, από την κατηγορία της δολοφονίας της πρώην συζύγου του, Νικόλ Μπράουν και του φίλου της, Ρον Γκόλντμαν.

1990: Ο Ολυμπιακός νικά με 2-0 τη Φλαμουρτάρι στα Τίρανα και παίρνει την πρόκριση στον 2ο γύρο του Κυπέλλου Κυπελλούχων. Είναι η μοναδική ελληνική ομάδα που συνεχίζει στην Ευρώπη, μια και την ίδια ημέρα γνωρίζουν πικρούς αποκλεισμούς ο Παναθηναϊκός στο Κύπελλο Πρωταθλητριών (1-2 από τη Λεχ Πόζναν στο ΟΑΚΑ, ενώ είχε ηττηθεί και στην Πολωνία με 3-0) και στο Κύπελλο ΟΥΕΦΑ ο ΠΑΟΚ (3-4 από τη Σεβίλλη στα πέναλτι, μετά το 0-0 στην Τούμπα) και ο Ηρακλής (2-0 από τη Βαλένθια στην παράταση).

1984: Η ΑΕΛ νικά με 2-0 την ουγγρική Σιόφοκ (30′ Κμίετσικ, 67′ Βαλαώρας) και προκρίνεται στους «16» του Κυπέλλου Κυπελλούχων, μια και είχε αποσπάσει ισοπαλία 1-1 στο πρώτο ματς. Την ίδια μέρα ο Ολυμπιακός κερδίζει την πρόκριση στους «32» του Κυπέλλου ΟΥΕΦΑ με το 2-2 που αποσπά στην Ελβετία από την Ξαμάξ (1-0 στο πρώτο ματς στο ΟΑΚΑ). Και τα δύο γκολ των «ερυθρόλευκων» σημειώνει ο Νίκος Αναστόπουλος.

1979: Ο Άρης και ο Πανιώνιος κερδίζουν μεγάλες ευρωπαϊκές προκρίσεις παρότι γνωρίζουν αμφότεροι ήττες στις ρεβάνς. Οι «κίτρινοι» αφήνουν έξω την Μπενφίκα μειώνοντας σε 2-1 στο 80′ με τον Γιώργο Σεμερτζίδη (είχαν νικήσει 3-1 στη Θεσσαλονίκη) και οι «κυανέρυθροι» την ολλανδική Τβέντε, μειώνοντας στο 87′ σε 3-1 με τον Νίκο Αναστόπουλο (είχαν νικήσει 4-0 στη Νέα Σμύρνη).

1974: O Πελέ παίζει τον τελευταίο του αγώνα με τη Σάντος, μια και έχει συμφωνήσει να μεταγραφεί στον Κόσμο της Νέας Υόρκης για τα επόμενα τρία χρόνια.

1971: Σκοτώνεται στο σιρκουί της πόλης της Ρόδου ο Γιάννης «Μαύρος» Μεϊμαρίδης, όταν η Alfa Romeo GTA που οδηγεί, χτυπά τα τείχη του κάστρου. Ο αδερφός του Γιώργος «Κόκκινος» θα διακόψει για αρκετά χρόνια την αγωνιστική του δράση και θα επιστρέψει ως «Μέλας». Ο θάνατος του «Μαύρου» θα σηματοδοτήσει και το τέλος των σιρκουί της Κέρκυρας και της Ρόδου.

1966: Προβάλλεται για πρώτη φορά από το ΕΙΡ η εκπομπή «Ματιές στα Σπορ» με παρουσιαστή τον Γιάννη Διακογιάννη. Η εκπομπή μεταδίδεται κάθε Δευτέρα και δίνει έμφαση στους αγώνες του ποδοσφαιρικού πρωταθλήματος που είχαν διεξαχθεί την προηγούμενη ημέρα. Αργότερα η προβολή της θα μεταφερθεί το βράδυ της Κυριακής με την ονομασία «Αθλητική Κυριακή», η οποία εξακολουθεί να βρίσκεται στο πρόγραμμα της ΕΡΤ (με μικρά διαλείμματα) έως και σήμερα.

1942: Με τη νίκη του στο Jockey Club Gold Cup, ο «Whirlaway» γίνεται το πρώτο άλογο που κερδίζει 500.000 δολάρια.

1920: Διεξάγεται ο πρώτος αγώνας στο πλαίσιο του νεοσυσταθέντος NFL (National Football League). Οι Ντέιτον Τράιανγκλς νικούν τους Κολόμπους Πανχάντλς με 14-0.