Σαν Σήμερα - Γκούναρ Χέκερτ: Ένας χρυσός ολυμπιονίκης νεκρός στο πεδίο της μάχης

Τον Αύγουστο του 1936, όταν ο Γκούναρ Χέκερτ κρέμασε στο στήθος του το χρυσό μετάλλιο για τη νίκη του στον τελικό των 5.000 μ. στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Βερολίνου, έκανε όνειρα για μια μεγάλη αθλητική καριέρα.

Ο Φινλανδός δρομέας ήταν μόλις 26 ετών κι είχε όλη τη ζωή μπροστά του. Το όνειρο να δημιουργήσει μύθο ανάλογο του συμπατριώτη του, Πάαβο Νούρμι (που είχε παρακολουθήσει διά ζώσης τον θρίαμβό του) ήταν απολύτως θεμιτό, ενώ ακόμα κι αν δεν συνέχιζε τον αθλητισμό, είχε μπροστά του ένα λαμπρό μέλλον ως πτυχιούχος οικονομικών.

Δεν θα μπορούσε να φανταστεί, ωστόσο, ότι πριν καλά-καλά συμπληρωθεί τετραετία από τη μεγάλη νίκη του, θα είχε ξεσπάσει ο Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος. Και, πολύ περισσότερο, ότι θα συγκαταλεγόταν κι ο ίδιος ανάμεσα στα εκατομμύρια θύματα που άφησε πίσω του.

Το ημερολόγιο έδειχνε 11 Φεβρουαρίου 1940, όταν ο Χέκερτ έπεσε νεκρός στον Ισθμό της Καρελίας, σε μια μάχη του Χειμερινού Πολέμου ανάμεσα στη Φινλανδία και τη Σοβιετική Ένωση. Είχε καταταγεί ως εθελοντής στον στρατό της πατρίδας του λίγο μετά την εισβολή των Σοβιετικών στην πατρίδα του, στις 26 Οκτωβρίου 1939. Κι ήταν γραφτό να αφήσει την τελευταία του πνοή μία ημέρα προτού κλείσει τα 30 του χρόνια (ήταν γεννημένος στις 12 Φεβρουαρίου 1910) και έναν μήνα πριν από την κατάπαυση του πυρός.

Η αθλητική καριέρα του Χέκερτ, βέβαια, είχε πληγεί ανεπανόρθωτα πριν την έναρξη του σοβιετοφινλανδικού πολέμου. Η ρευματοειδής αρθρίτιδα που τον ταλαιπώρησε από το 1937, δεν του επέτρεψε να σημειώσει επιδόσεις ανάλογες με εκείνες της προηγούμενης χρονιάς, η οποία εκτός από το χρυσό ολυμπιακό μετάλλιο περιλάμβανε και τρία παγκόσμια ρεκόρ.

Μέχρι το 1939 που κατατάχθηκε στον στρατό, η αθλητική του καριέρα είχε ουσιαστικά τελειώσει. Στο βιβλίο της ζωή του, όμως, απέμεναν όμως πολλά κεφάλαια να γραφτούν ακόμη, τα οποία η φρικαλεότητα του πολέμου άφησε κενά.

Γόνος πλούσιας οικογένειας

Σε αντίθεση με τους περισσότερους ολυμπιονίκες της λεγόμενης «ηρωικής εποχής» που έχουμε παρουσιάσει στη στήλη, ο Χέκερτ ήταν γόνος πλούσιας οικογένειας. Ο πατέρας του ήταν μεγαλοτραπεζίτης και παράλληλα πρόξενος της Κολομβίας στο Ελσίνκι, επομένως παρείχε όλες τις ανέσεις στη σύζυγό του και τα οκτώ παιδιά τους (πέντε κορίτσια και τρία αγόρια).

Η οικονομική άνεση της οικογένειας επέτρεψε στους γόνους της να ασχοληθούν με πολυδάπανα σπορ, όπως η ιστιοπλοΐα, η ιππασία, το τένις και οι αγώνες μοτοσικλέτας. Ο Γκούναρ, όμως, έδειξε από μικρός μεγαλύτερο ενδιαφέρον για το τρέξιμο και παρά την αντίδραση του πατέρα του – που το θεωρούσε πολύ ταπεινή ενασχόληση για την κοινωνική τους τάξη – αφοσιώθηκε σ’ αυτό. Αναγνώριζε, πάντως, ότι η πολύχρονη ενασχόληση με την ιστιοπλοΐα τον είχε βοηθήσει να γίνει πιο δυνατός πνευματικά, κάτι που του χρησίμευσε στους στίβους.

Μόλις τελείωσε το σχολείο σπούδασε οικονομικές επιστήμες στη Σουηδία και προτού ακόμα πάρει το πτυχίο του υπηρέτησε τη στρατιωτική του θητεία και εργάστηκε ως λογιστής και σε άλλα υπεύθυνα πόστα σε μεγάλες επιχειρήσεις. Όλα αυτά τα χρόνια συνέχιζε την ενασχόλησή του με τον αθλητισμό με τα χρώματα του συλλόγου στον οποίο είχε ενταχθεί από μικρός (Ιντροτσκλούμπεν-32).

Ειδικευόταν τόσο στα 1.500 όσο και στα 5.000 μ. αλλά δεν έδειχνε ότι θα εξελισσόταν σε δρομέα παγκόσμιας κλάσης πριν από το 1934, όταν άρχισε να βελτιώνει αισθητά τις επιδόσεις του. Σημαντική βοήθεια του πρόσφερε ο συναθλητής του, Σαμ Σκούρνικ, ο οποίος αναλάμβανε συχνά τον ρόλο του «λαγού». Είχε κι εκείνος το ταλέντο για να διεκδικήσει τη συμμετοχή του στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Βερολίνου, το απέφυγε όμως λόγω της εβραϊκής καταγωγής του.

Τον πίστευε πολύ ο Νούρμι

Μέχρι το 1936 ο Χέκερτ επικεντρώθηκε στο «πεντάρι» και η πρόοδός του ήταν τέτοια που προκάλεσε την προσοχή του Νούρμι. Ο εννιά φορές χρυσός ολυμπιονίκης παρακολουθούσε τους επιγόνους του και πριν από το μεγάλο ραντεβού στο Βερολίνο τον είχε χαρακτηρίσει ως τον κορυφαίο δρομέα μεσαίων αποστάσεων της Φινλανδίας.

Ο Χέκερτ τον δικαίωσε στους Ολυμπιακούς Αγώνες, παρά το γεγονός ότι είχε δυνατό ανταγωνισμό με τον 34χρονο συμπατριώτη του και χρυσό ολυμπιονίκη του 1932, Λάουρι Λέχτινεν. Ο τελικός (αποσπάσματα του οποίου μπορείτε να παρακολουθήσετε από το 10:44 του βίντεο που παραθέτουμε) άρχισε με τον Αμερικανό Ντον Λας να παίρνει το προβάδισμα. Με τη συμπλήρωση όμως του δεύτερου χιλιομέτρου τον προσπέρασαν και οι τρεις Φινλανδοί – ο τρίτος ήταν ο Ίλμαρι Σάλμινεν, ο οποίος όμως δεν άντεξε να ακολουθήσει μέχρι τέλους τους συμπατριώτες του.

Στον τελευταίο γύρο ο Χέκερτ προσπέρασε τον Λέχτινεν και τερμάτισε με σχετική άνεση πρώτος, σημειώνοντας νέο ολυμπιακό ρεκόρ (14:22.2, που ήταν και η καλύτερη επίδοση της χρονιάς στον κόσμο). Στο βάθρο ανέβηκε ως τρίτος ο Σουηδός Χένρι Γιόνσον, έκτος τερμάτισε ο Σάλμινεν, ενώ την όγδοη θέση κατέλαβε ο Αμερικανός Λούι Ζαμπερίνι, ο οποίος θα βίωνε κι εκείνος λίγα χρόνια αργότερα τη φρίκη του πολέμου, καταφέρνοντας ωστόσο να επιβιώσει από τις αναρίθμητες περιπέτειες που πέρασε (η ζωή του έγινε βιβλίο και ταινία με τον τίτλο «Αλύγιστος»).

Ο πατέρας του Χέκερτ βρέθηκε στο Ολυμπιακό Στάδιο του Βερολίνου κι ήταν από τους πρώτους που έσπευσαν να τον συγχαρούν για τη νίκη του, παρά το γεγονός ότι δεν είχε εγκρίνει εντελώς την ενασχόλησή του με το τρέξιμο. Έλεγε σε άπταιστα γερμανικά στους κριτές που προσπάθησαν να τον σταματήσουν «Ich bin der vater, ich bin der vater» («είμαι ο πατέρας, είμαι ο πατέρας») και μετά την επιστροφή στο Ελσίνκι, έκανε δώρο στον γιο του ένα αυτοκίνητο.

Τον Σεπτέμβριο του 1936 ο Χέκερτ σημείωσε νέα παγκόσμια ρεκόρ στα 3.000 μ. (8:14.8) και στα δύο μίλια (8:57.4) σε αγώνες που έδωσε στη Στοκχόλμη. Λίγο καιρό αργότερα βελτίωσε και το ρεκόρ των 2.000 μ., τα οποία κάλυψε σε 5:21.8 σε αγώνα στο Μάλμε. Στη συνέχεια, όμως, τον χτύπησε η ρευματοειδής αρθρίτιδα, εξαιτίας της οποίας η απόδοσή του δεν έφτασε ξανά σε υψηλό επίπεδο.

Τον τίμησε νομπελίστρια ποιήτρια

Από το 1939 ο Χέκερτ είχε ουσιαστικά εγκαταλείψει τον αθλητισμό και εργαζόταν ως λογιστής σε διευθυντικό πόστο. Η υψηλή του θέση ήταν η αιτία για την οποία δεν πήρε φύλλο πορείας για τον στρατό, όταν στις 26 Οκτωβρίου η Σοβιετική Ένωση εισέβαλε στη Φινλανδία.

Ο ίδιος, όμως, δεν άντεχε στην ιδέα ότι δεν θα υπηρετούσε την πατρίδα του. Κατατάχθηκε ως εθελοντής και έχοντας τον βαθμό του έφεδρου υπολοχαγού, ήταν διοικητής του λόχου του στο 10ο Σύνταγμα Πεζικού και πολέμησε με ανδρεία για τρεις μήνες κόντρα στις υπεράριθμες δυνάμεις των Σοβιετικών. Λέγεται, μάλιστα, ότι λίγο προτού αφήσει την τελευταία του πνοή χτυπημένος από τα εχθρικά πυρά, σε μια μάχη λίγο έξω από το χωριό Κινασάαρι, είχε καταλάβει ένα σοβιετικό τανκ – όπως είχε κάνει κι άλλες φορές στη διάρκεια του Χειμερινού Πολέμου.

Η κηδεία του τελέστηκε σε ένα παρεκκλήσι στο Χιετανέμι στις 23 Φεβρουαρίου 1940 και το φέρετρό του καλύφθηκε με τη φινλανδική σημαία και λευκά κρίνα. Στο ύστατο χαίρε παρευρέθηκαν εκατοντάδες άνθρωποι, ανάμεσα στους οποίους ήταν και ο γραμματέας της κυβέρνησης (και μετέπειτα πρωθυπουργός της Φινλανδίας), Ούρχο Κέκονεν και φυσικά παλιοί συναθλητές του, με πρώτο τον Λέχτινεν.

Στην ίδια μάχη με τον χρυσό ολυμπιονίκη των 5.000 μ. είχε χάσει τη ζωή του ένας ακόμα διακεκριμένος Φινλανδός αθλητής, ο Χένρικ Βίλερνταμ. Υπέρ πατρίδος έπεσε το 1944 και ο Λάσε Χέκερτ, δίδυμος αδελφός του Γκούναρ, ο οποίος είχε ασχοληθεί κι αυτός σε νεαρή ηλικία με τους δρόμους ημιαντοχής. Ζωντανός από τη φρίκη του πολέμου βγήκε ο τρίτος γιος της οικογένειας, ο Μπέρτελ, ο οποίος όμως υπέστη σοβαρά τραύματα στο πρόσωπό του.

Το χρυσό μετάλλιο που κατέκτησε ο Χέκερτ στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1936 εκτίθεται στο Μουσείο Αθλητισμού της Φινλανδίας. Η μεγαλύτερη τιμή στη μνήμη του, όμως, ήρθε από τη Χιλιανή ποιήτρια, Γκαμπριέλα Μιστράλ (νικήτρια του Νόμπελ Λογοτεχνίας το 1945), η οποία έγραψε το 1940 ένα ποίημα με τίτλο «Campeón finlandés» («ο Φινλανδός πρωταθλητής») εμπνευσμένη από τις νίκες του, αλλά κι από τον ηρωικό θάνατό του.

Πηγές: riveri68.blogaaja.fi («Olympiavoittaja Gunnar Höckert – suuri taistelija»), olympiakomitea.fi («Gunnar Höckert – Yleisurheilu, 5000 m»), olympics.com («Gunnar Höckert»), urheilunhistoria.blogspot.com («Gunnar Höckert – 5000 m olympiavoittaja»), en.wikipedia.org («Gunnar Höckert», «Athletics at the 1936 Summer Olympics – Men’s 5,000 metres»), athensvoice.gr («Σοβιετοφινλανδικός πόλεμος του 1939: Τι συνέβη μεταξύ Σοβιετικής Ένωσης και Φινλανδίας»).

Άλλα γεγονότα στην Ελλάδα και τον κόσμο στις 11 Φεβρουαρίου

2024: Πεθαίνει στα 89 του ο παλαίμαχος πρωταθλητής της σφαιροβολίας, Θανάσης Αμπατζής.

2022: Πεθαίνει σε ηλικία 69 ετών ο επί σειρά ετών παράγοντας του Άρη στο μπάσκετ, Θεόφιλος Μητρούδης. Η παρουσία του στην προεδρία του συλλόγου στιγματίστηκε από την αποχώρηση του Νίκου Γκάλη, το καλοκαίρι του 1992, επί των ημερών του όμως οι «κίτρινοι» θα κατακτήσουν τον Μάρτιο του 1993 τον πρώτο τους ευρωπαϊκό τίτλο, το Κύπελλο Κυπελλούχων.

2018: Ο Ολλανδός αθλητής του πατινάζ ταχύτητας, Σφεν Κράμερ, κερδίζει στους Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες της Πιονγκτσανγκ το τρίτο διαδοχικό χρυσό μετάλλιο στα 5.000 μ., ύστερα από εκείνα του 2014 στο Σότσι και του 2010 στο Βανκούβερ.

2017: Πεθαίνει στα 73 του ο Πιτ Κάιζερ, βασικός αριστερός εξτρέμ του μεγάλου Άγιαξ που αναδείχθηκε τρεις σερί χρονιές πρωταθλητής Ευρώπης (1971, 1972, 1973).

2014: Ο Κριστιάνο Ρονάλντο σκοράρει στο 7′ του ημιτελικού Ατλέτικο Μαδρίτης-Ρεάλ Μαδρίτης 0-2 και κάνει… μπίνγκο, καθώς το συγκεκριμένο λεπτό ήταν το τελευταίο από τα 90 ενός ποδοσφαιρικού αγώνα στο οποίο δεν είχε πετύχει γκολ με τη φανέλα της «Βασίλισσας». Τα περισσότερα γκολ μέχρι εκείνη την ημέρα τα έχει πετύχει στο 90′ (22) και στο 45′ (12).

2001: Ο τερματοφύλακας του ΟΦΗ, Αριάν Μπεκιάι, σημειώνει με κεφαλιά στις καθυστερήσεις το γκολ της ισοφάρισης στον εντός έδρας αγώνα με τον Πανηλειακό (2-2). Ο βαθμός που αποσπούν οι Κρητικοί θα αποδειχθεί στο τέλος της σεζόν σωτήριος για την παραμονή τους στην Α’ Εθνική.

1993: Η 20χρονη παγκόσμια πρωταθλήτρια της ρυθμικής γυμναστικής, Οκσάνα Κόστινα, χάνει τη ζωή της σε τροχαίο δυστύχημα στη Μόσχα.

1990: Ο Μπάστερ Ντάγκλας νικά στο Τόκιο τον Μάικ Τάισον με νοκ άουτ στον 10ο γύρο και στέφεται παγκόσμιος πρωταθλητής στα υπερβαρέα της επαγγελματικής πυγμαχίας. Ο Τάισον προερχόταν από 37 νίκες σε ισάριθμους αγώνες στην επαγγελματική καριέρα του, ενώ η νίκη του Ντάγκλας προσφερόταν με απόδοση 42.00 στα στοιχηματικά πρακτορεία.

1984: Ο Δυτικογερμανός Πέτερ Άνγκερερ κερδίζει το χρυσό μετάλλιο στο ατομικό του διάθλου στους Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες του Σαράγεβο. Τις επόμενες μέρες θα προσθέσει στη συλλογή του το ασημένιο μετάλλιο στο σπριντ και το χάλκινο στη σκυταλοδρομία.

1973: Ο Παναθηναϊκός συντρίβει με 7-1 τον Άρη, που αγωνίζεται από το 37′ με οκτώ παίκτες λόγω αποβολών των Σεμερτζή, Κόκκορη και Συρόπουλου.

1968: Ο Παναθηναϊκός συντρίβει με 5-0 τον πρωτοπόρο της βαθμολογίας Άρη, με πρωταγωνιστή τον Χάρη Γραμμό που σημειώνει δύο γκολ.

1963: Οδηγείται σε διάλυση το τραστ του ΠΟΚ (από τα αρχικά των λέξεων Παναθηναϊκός-Ολυμπιακός-Κωνσταντινούπολη), το οποίο είχε ιδρυθεί το 1927.

1952: Ο Πολ Αράιζιν (26 πόντοι, 6 ριμπάουντ) αναδεικνύεται MVP του 2ου All Star Game του ΝΒΑ, που βρίσκει νικήτρια την Ανατολή επί της Δύσης με 108-91.

1951: Με τέσσερα γκολ του Γιώργου Μουρατίδη, ο ΠΑΟΚ νικά με 4-2 τον Άρη στην παράταση και προκρίνεται στα ημιτελικά του Κυπέλλου Ελλάδας. Ο «Δικέφαλος» μένει πίσω στο σκορ με 2-0, όμως ο Μουρατίδης ισοφαρίζει αρχικά σε 2-2 (82′, 85′) και ολοκληρώνει την ανατροπή με δύο γκολ στον έξτρα χρόνο (108′, 111′).

1928: Αρχίζουν στο Σεντ Μόριτς της Ελβετίας οι 2οι Χειμερινοί Ολυμπιακοί Αγώνες, με τη συμμετοχή 438 αθλητών και 26 αθλητριών από 25 χώρες.

Ακολουθείστε τo SPORTDAY.GR στο Google News