Σαν Σήμερα - Ντιρσέου: Το «μυρμηγκάκι» της Βραζιλίας του '78 που σκοτώθηκε σε τροχαίο

Ένας από τους πιο δημοφιλείς ποδοσφαιριστές της σπουδαίας Βραζιλίας που μετείχε στο Μουντιάλ του 1978 ήταν ο Ντιρσέου Ζοζέ Γκιμαράες, ο οποίος σκοτώθηκε σε τροχαίο δυστύχημα στις 15 Σεπτεμβρίου 1995 σε ηλικία μόλις 43 ετών.

Τρία πράγματα έχουν απομείνει να θυμούνται οι περισσότεροι φίλαθλοι από τη Βραζιλία που αγωνίστηκε στο Παγκόσμιο Κύπελλο του 1978.

Το πρώτο είναι το γκολ του Ζίκο στην εκπνοή του αγώνα με τη Σουηδία το οποίο ακύρωσε ο διαιτητής Κλάιβ Τόμας επειδή… είχε σφυρίξει τη λήξη πριν η μπάλα φτάσει στο κεφάλι του χαρισματικού μεσοεπιθετικού. Το δεύτερο, ο αμφιλεγόμενος τρόπος με τον οποίο αποκλείστηκε από τον τελικό, όταν η Αργεντινή συνέτριψε με 6-0 το Περού. Και το τρίτο, οι γκολάρες που της χάρισαν τη νίκη στον μικρό τελικό με την Ιταλία (2-1).

Σκόρερ του νικητήριου τέρματος στον αγώνα που έκρινε την τρίτη θέση ήταν ο Ντιρσέου, ένας από τους πλέον διακριθέντες παίκτες της «σελεσάο» σ’ εκείνη τη διοργάνωση. Με ένα καλοζυγισμένο αριστερό σουτ έξω απ’ την περιοχή, ύστερα από στρώσιμο της μπάλας από τον Ζόρζε Μεντόνσα, δεν άφησε κανένα περιθώριο αντίδρασης στον Ντίνο Τζοφ.

Δυστυχώς ο Ντιρσέου (πλήρες όνομα Ντιρσέου Ζοζέ Γκιμαράες) έφυγε απ’ τη ζωή στις 15 Σεπτεμβρίου 1995 σε ένα τρομακτικό τροχαίο δυστύχημα κοντά στο σπίτι του στο Ρίο ντε Τζανέιρο. Ήταν μόλις 43 ετών και παρότι είχε μόλις πάψει να είναι ενεργός επαγγελματίας ποδοσφαιριστής, συνέχιζε να παίζει μπάλα με φίλους του με κάθε ευκαιρία.

Το ίδιο είχε κάνει και το μοιραίο βράδυ, όμως την ώρα της επιστροφής με το αυτοκίνητο μάρκας Puma που είχε αγοράσει για τον γιο του, ο οδηγός ενός Opel Ascona που έκανε κόντρες (!) με ένα άλλο αμάξι, παραβίασε τον κόκκινο σηματοδότη σε μία διασταύρωση και έπεσε με σφοδρότητα πάνω του. Ο παλαίμαχος Βραζιλιάνος ποδοσφαιριστής σκοτώθηκε ακαριαία μαζί με τον συνοδηγό του, τον Ιταλό επιχειρηματία και φίλο του, Πασκουάλε Σάτσιο, ο οποίος εκσφενδονίστηκε αρκετά μέτρα έξω απ’ το αυτοκίνητο. Οι τέσσερις επιβαίνοντες στο άλλο όχημα γλίτωσαν με μερικές αμυχές. Παραδόξως, στον οδηγό δεν ασκήθηκε καμία δίωξη.

Ο Ντιρσέου άφησε πίσω του τρεις γιους και την έγκυο σύζυγό του, Βάνια, η οποία τον Νοέμβριο του 1995 έφερε στον κόσμο το τέταρτο παιδί τους, που έμελλε να μη γνωρίσει ποτέ τον πατέρα του. Πριν αναχωρήσει για το γήπεδο όπου έπαιξε τον τελευταίο ποδοσφαιρικό αγώνα με τους φίλους του, είχε δεχθεί την απροειδοποίητη επίσκεψη της μητέρας του, η οποία για κάποιον αδιευκρίνιστο λόγο ήθελε να τον δει. Σαν να διαισθανόταν ότι θα ήταν η τελευταία φορά.

Ο… ψευτοεξτρέμ που αγωνιζόταν παντού

Ρόλο προστάτη στην οικογένεια ύστερα από τον τραγικό χαμό του Ντιρσέου ανέλαβε ο μεγαλύτερος γιος του, στο όνομα του οποίου ήταν γραμμένο το μοιραίο αυτοκίνητο κι ο οποίος ήταν γεννημένος σε μία σημαδιακή ημερομηνία. Στις 15 Ιουνίου 1978, δηλαδή την ημέρα που ο πατέρας του γιόρταζε τα 26α του γενέθλια!

Ο Βραζιλιάνος μεσοεπιθετικός, μάλιστα, δεν έζησε από κοντά το ευτυχές γεγονός. Απουσίαζε με την εθνική ομάδα στην Αργεντινή για το Παγκόσμιο Κύπελλο και μάλιστα την προηγούμενη μέρα είχε σημειώσει δύο γκολ στη νίκη της «σελεσάο» επί του Περού με 3-0, για την πρώτη αγωνιστική της ημιτελικής φάσης. Δικαιωματικά, λοιπόν, έδωσε στον «διάδοχο» το δικό του όνομα (Ντιρσεουζίνιο, δηλαδή «ο μικρός Ντιρσέου»).

Εκείνες τις μέρες ο Ντιρσέου έζησε την απόλυτη δόξα με τη φανέλα της Εθνικής Βραζιλίας. Ο προπονητής Κλαούντιο Κοουτίνιο τον χρησιμοποίησε ως αλλαγή στην πρεμιέρα με τη Σουηδία (1-1), όμως από το δεύτερο ματς με την Ισπανία (0-0) τον συμπεριέλαβε στο βασικό σχήμα και δεν τον κούνησε από εκεί μέχρι το τέλος της διοργάνωσης. Το γεγονός ότι είχε την ευελιξία να προσαρμόζεται στις διαφοροποιημένες τακτικές των προπονητών του έπαιξε τον ρόλο του ώστε να έχει σταθερή παρουσία στην εντεκάδα.

Ο Ντιρσέου άρχισε την καριέρα του ως αριστερός εξτρέμ, όμως στο Μουντιάλ του 1978 αγωνίστηκε κυρίως ως αριστερός εσωτερικός χαφ στο 4-3-3 που προτιμούσε συνήθως ο Κοουτίνιο. Στην πραγματικότητα είχε πιο σύνθετο ρόλο. Από το 1976, άλλωστε, ο προπονητής του στη Φλουμινένσε, Μάριο Τραβαλίνι, του είχε μάθει να αγωνίζεται ως… ψευτοεξτρέμ (falso ponta στα πορτογαλικά). Τυπικά ξεκινούσε στο αριστερό άκρο, στην πραγματικότητα όμως κινούταν παντού μέσα στο γήπεδο ώστε να δημιουργεί φάσεις και, ενίοτε, να εκτελεί.

Αυτόν τον ρόλο είχε παίξει πρώτος το 1958 στην Εθνική Βραζιλίας ο Μάριο Ζαγκάλο, επιτρέποντας στον χαρισματικό αριστερό μπακ Νίλτον Σάντος να προωθείται και να προσφέρει υπεραριθμία στην ομάδα. Όταν, μάλιστα, ανέλαβε προπονητής της «σελεσάο», διέκρινε στον Ντιρσέου χαρακτηριστικά του εαυτού του στο παιχνίδι του. Έτσι, του δάνεισε το παρατσούκλι «μυρμηγκάκι» (formiguinha) το οποίο είχαν κολλήσει παλιότερα στον ίδιο. Δεν είχε να κάνει με τη σωματική διάπλαση του παίκτη, αλλά με την εργατικότητα του μέσα στο γήπεδο.

Από τη Μαδρίτη στη Βερόνα

Ο Ντιρσέου άρχισε την καριέρα του στην Κοριτίμπα το 1970, πριν κλείσει τα 18 του χρόνια και αφού συνέβαλε στην κατάκτηση δύο πρωταθλημάτων Παραναένσε πήρε μεταγραφή στην Μποταφόγκο το 1973. Την πρώτη μεγάλη στιγμή της καριέρας του, πάντως, την έζησε το 1976 όταν κατέκτησε το πρωτάθλημα Καριόκα με τη φανέλα της Φλουμινένσε (και προπονητή τον Τραβαλίνι), επιτυχία που επανέλαβε και το 1977 ως παίκτης της Βάσκο ντα Γκάμα.

Ύστερα από μία σύντομη θητεία στην Αμέρικα του Μεξικού (1978-79) κι αφού η φήμη του είχε φτάσει σε όλο τον κόσμο χάρη στις εμφανίσεις του στο Μουντιάλ της Αργεντινής, έκανε το μεγάλο βήμα προς την απέναντι πλευρά του Ατλαντικού. Υπέγραψε στην Ατλέτικο Μαδρίτης όπου έσμιξε με τον συμπατριώτη του Λουίς Περέιρα, συμπαίκτη του και στην εθνική ομάδα στο Παγκόσμιο Κύπελλο του 1974. H συνύπαρξή τους κράτησε μόλις μία σεζόν, αφού το καλοκαίρι του 1980 ο δυναμικός αμυντικός επέστρεψε στα πάτρια εδάφη. Ο Ντιρσέου όμως συνέχισε στους «ροχιμπλάνκος» μέχρι το 1982, κερδίζοντας την εκτίμηση των οπαδών τους.

Η συνέχεια της καριέρας του ήταν συνυφασμένη με την Ιταλία. Το 1982, ύστερα από την τυπική παρουσία του στο Μουντιάλ της Ισπανίας (ο Τέλε Σαντάνα τον χρησιμοποίησε μόνο στο πρώτο ημίχρονο της πρεμιέρας με τη Σοβιετική Ένωση) πήρε μεταγραφή στην ανερχόμενη δύναμη του Καμπιονάτο, τη Βερόνα.

Αρχικά ο προπονητής Οσβάλντο Μπανιόλι δεν τον ήθελε επειδή προτιμούσε επιθετικό ως δεύτερο ξένο, όμως ο επαγγελματισμός του Βραζιλιάνου τον κέρδισε πολύ γρήγορα και τον ανάγκασε να τον χωρέσει στην εντεκάδα. Με αυτόν ηγέτη, η έως τότε άσημη ομάδα του βορρά τερμάτισε τέταρτη στη Serie A και έχασε στις λεπτομέρειες το Κύπελλο από τη Γιουβέντους.

Ο Μαραντόνα τον διαδέχθηκε στη Νάπολι

Οι εξαιρετικές εμφανίσεις του Ντιρσέου με τη Βερόνα έκαναν τη Νάπολι να δαπανήσει 370 εκατομμύρια λιρέτες για να τον αποκτήσει. Τα πράγματα, ωστόσο, δεν πήγαν καλά στον νότο. Ο Βραζιλιάνος μεσοεπιθετικός ήταν ήδη 31 ετών και δεν μπόρεσε να κάνει τη διαφορά. Κι όταν στους «παρτενοπέι» παρουσιάστηκε η ευκαιρία να αποκτήσουν από την Μπαρτσελόνα τον παίκτη που θα άλλαζε την ιστορία τους, τον Ντιέγκο Μαραντόνα, ο Βραζιλιάνος ήταν αυτός που «θυσιάστηκε» για να αδειάσει η πολύτιμη θέση ξένου.

Ο Αργεντινός σούπερ σταρ, μάλιστα, έμεινε αρχικά στο διαμέρισμα που είχε παραχωρήσει η Νάπολι στον Ντιρσέου, ο οποίος άρχισε κατόπιν την περιοδεία του σε μικρότερα σωματεία της Ιταλίας, που του χάρισαν το παρατσούκλι «ο τσιγγάνος της Serie A». Αρχικά αγωνίστηκε στην Άσκολι (1984-85), κατόπιν στην Κόμο (1985-86) και αργότερα στην Αβελίνο (1986-87). Παρότι η εποχή της ακμής του είχε παρέλθει, είχε σταθερά καλή απόδοση και πέτυχε ορισμένα υπέροχα γκολ, που τον κατέστησαν υποψήφιο για να συμμετάσχει και σε τέταρτο Παγκόσμιο Κύπελλο με τη Βραζιλία το 1986. Ωστόσο, ένας τραυματισμός που υπέστη λίγο καιρό πριν την τελική επιλογή της 22άδας από τον Σαντάνα, τον έθεσε εκτός μάχης.

Με τον Αυστριακό Βάλτερ Σάχνερ, την περίοδο 1986-87 στην Αβελίνο (πηγή: Wikimedia Commons).

Η Αβελίνο κάλυψε το καλοκαίρι του 1987 το κενό του Βραζιλιάνου αποκτώντας από τον Ολυμπιακό τον Νίκο Αναστόπουλο – για να καταλάβετε με τι μέγεθος είχε να συγκριθεί ο «μουστάκιας» όταν έκανε το άλμα σε μία αδιανόητα δύσκολη εποχή για τους Έλληνες ποδοσφαιριστές. Ο Ντιρσέου μεταγράφηκε στη Βάσκο ντα Γκάμα με την οποία κατέκτησε άλλο ένα πρωτάθλημα Καριόκα το 1988, πέρασε για λίγο και από τους Μαϊάμι Σαρκς και στη συνέχεια επέστρεψε στην Ιταλία όπου αγωνίστηκε σε δύο ομάδες της Serie C, την Εμπολιτάνα (1989-91) και την Μπενεβέντο (1992).

Αν και είχε κλείσει τα 40 του χρόνια πήρε μεταγραφή στην Ατλέτικο Γιουκατάν του Μεξικού. Συνέχισε να παίζει μέχρι το καλοκαίρι του 1995, όταν αποφάσισε να σταματήσει την επαγγελματική του καριέρα και να εγκατασταθεί μόνιμα στο Ρίο ντε Τζανέιρο. Δεν ήταν γραφτό, ωστόσο, να το χαρεί για πολύ. Μάλιστα η χήρα του έχει δηλώσει σε πρόσφατη συνέντευξή της ότι ζούσε καλύτερα στην Ιταλία και δεν επιθυμούσε να επιστρέψει στη Βραζιλία.

Η Εμπολιτάνα τίμησε τη μνήμη του Ντιρσέου δίνοντας το όνομά του στο μικρό της γήπεδο.

Πηγές: www.tribunapr.com.br («Dirceu começou cedo no futebol, mas morreu prematuramente»), www.guerinsportivo.it («Dirceu, lo “Zingaro” della Serie A: storia di un campione sfortunato»), www.netvasco.com.br («Relembre a carreira de Dirceu, destaque da Copa de 1978 e morto em 1995 em acidente de carro»), www.transfermarkt.com («Dirceu»), en.wikipedia.org («Dirceu»)

Άλλα γεγονότα στην Ελλάδα και τον κόσμο στις 15 Σεπτεμβρίου

2025: Ο Μόντο Ντουπλάντις κατακτά το χρυσό μετάλλιο στο επί κοντώ στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα του Τόκιο βελτιώνοντας το δικό του παγκόσμιο ρεκόρ (6.30 μ.). Το ασημένιο μετάλλιο κερδίζει ο Εμμανουήλ Καραλής με άλμα στα 6.00 μ.

2023: Πεθαίνει σε ηλικία 94 ετών ο Μπουρχάν Σαργκιούν, βασικός επιθετικός της Εθνικής Τουρκίας στο Παγκόσμιο Κύπελλο του 1954.

2022: Ο Ελβετός θρύλος του τένις, Ρότζερ Φέντερερ, ανακοινώνει την απόφασή του να αποσυρθεί από τη δράση.

2016: Ο Ολυμπιακός νικά με 1-0 την Γιανγκ Μπόις στο «Stade de Suisse» με γκολ του Εστέμπαν Καμπιάσο και γίνεται η πρώτη ελληνική ομάδα που φτάνει τις 100 νίκες στα Κύπελλα Ευρώπης.

2016: Ο Δημοσθένης Μιχαλεντζάκης κατακτά το χρυσό στα 100 μέτρα πεταλούδα (κατηγορία S9), και 12ο μετάλλιο για την Ελλάδα, με νέο παραολυμπιακό ρεκόρ 59.27.

2016: Ο Γιαν Σικόρα της Σλόβαν Λίμπερετς σημειώνει το πιο γρήγορο γκολ στην ιστορία του Europa League. Σκοράρει μόλις στο ένατο δευτερόλεπτο του αγώνα με την Καραμπάγκ, μετά από ασίστ του Μίλαν Μπάρος. Το ματς θα λήξει ισόπαλο 2-2.

2015: Παρά τη σπουδαία εμφάνιση του Γιάννη Αντετοκούνμπο (12 πόντοι, 17 ριμπάουντ) η Ελλάδα ηττάται με 73-71 από την Ισπανία και μένει έξω απ’ την τετράδα του Ευρωμπάσκετ.

2011: Η Εθνική Ελλάδας μένει εκτός ημιτελικών στο Ευρωμπάσκετ της Λιθουανίας, μια και γνωρίζει την ήττα με 64-56 από τη Γαλλία στον προημιτελικό.

2007: Η Εθνική Ελλάδας ηττάται με 82-77 από τη γηπεδούχο Ισπανία στον ημιτελικό του Ευρωμπάσκετ της Μαδρίτης, έχοντας πολλά παράπονα από τη διαιτησία. Πρώτος σκόρερ του αγώνα είναι ο Βασίλης Σπανούλης με 24 πόντους.

2007: Σκοτώνεται σε δυστύχημα με ελικόπτερο ο Βρετανός οδηγός ράλι, Κόλιν ΜακΡέι, παγκόσμιος πρωταθλητής το 1995.

2002: Η Ιταλία αναδεικνύεται πρωταθλήτρια κόσμου στο βόλεϊ γυναικών, νικώντας 3-2 τις ΗΠΑ στον τελικό στο Βερολίνο.

2000: Αρχίζουν οι 27οι Ολυμπιακοί Αγώνες στο Σίδνεϊ της Αυστραλίας. Μετέχουν 10.200 αθλητές και αθλήτριες από 200 χώρες σε 28 αθλήματα. Σημαιοφόρος της Ελλάδας στην Τελετή Έναρξης είναι ο ολυμπιονίκης της ιστιοπλοΐας, Νίκος Κακλαμανάκης, ενώ τελευταία λαμπαδηδρόμος είναι η ολυμπιονίκης των 400 μ., Κάθι Φρίμαν.

1999: Έχοντας σε εξαιρετική μέρα τους Ζιοβάνι και Ζλάτκο Ζάχοβιτς, ο Ολυμπιακός αναδεικνύεται ισόπαλος 3-3 με τη Ρεάλ Μαδρίτης, στην πρεμιέρα της φάσης των ομίλων του Champions League στο ΟΑΚΑ.

1995: Πεθαίνει σε ηλικία 73 ετών ο παλαίμαχος Σουηδός επιθετικός της Μίλαν, Γκούναρ Νόρνταλ, μέλος της θρυλικής τριάδας «Γκρε-Νο-Λι» μαζί με τους Γκούναρ Γκρεν και Νιλς Λίντχολμ τα πρώτα μεταπολεμικά χρόνια.

1994: Ο Παναθηναϊκός δίνει τον 100ό του αγώνα στην Ευρώπη και νικά με 2-0 την Πιρίν στο Μπλαγκόεβγκαρντ, για το Κύπελλο Κυπελλούχων.

1993: Με αυτογκόλ του Μιχάλη Βλάχου στο 81′, η ΑΕΚ γνωρίζει την ήττα με 1-0 από τη Μονακό στο Πριγκιπάτο, στον πρώτο αγώνα για τον 1ο προκριματικό γύρο του Champions League.

1988: Οι «αθάνατοι» της ΔΟΕ επιλέγουν το Λιλεχάμερ της Νορβηγίας έναντι του Άνκορατζ των ΗΠΑ για τη διεξαγωγή των Χειμερινών Ολυμπιακών Αγώνων του 1994.

1983: Ο 20χρονος Κώστας Γεωργακόπουλος κερδίζει το χρυσό μετάλλιο στη δισκοβολία στους Μεσογειακούς Αγώνες της Καζαμπλάνκα, σημειώνοντας πανελλήνιο ρεκόρ με 62.58 μ. το οποίο θα αντέξει δεκαεννιά χρόνια. Ακόμα αντέχει το αντίστοιχο ρεκόρ (8:24.01) που σημειώνει στα 3.000 μ. στιπλ ο Φίλιππος Φιλίππου, ο οποίος καταλαμβάνει την τέταρτη θέση. Στο πρώτο σκαλί του βάθρου ανεβαίνουν ακόμη ο Δημήτρης Δεληφώτης στο μήκος (7.77 μ.) και η Σουλτάνα Σαρούδη στη σφαιροβολία (18.01 μ.).

1982: Διεξάγεται ο πρώτος ποδοσφαιρικός αγώνας στο νεόδμητο Ολυμπιακό Στάδιο, το οποίο λίγες ημέρες νωρίτερα είχε φιλοξενήσει το Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Στίβου. Ο Ολυμπιακός υποδέχεται τη σουηδική Έστερ για το Κύπελλο Πρωταθλητριών και επικρατεί 2-0, με τον Νίκο Αναστόπουλο γίνεται ο πρώτος παίκτης που σημειώνει γκολ στο νέο γήπεδο.

1978: Ο Μοχάμεντ Αλί ανακτά τον παγκόσμιο τίτλο στα υπερβαρέα της πυγμαχίας νικώντας στα σημεία τον Λίον Σπινκς και παίρνει ρεβάνς απ’ τον αντίπαλό του για την ήττα που είχε γνωρίσει επτά μήνες νωρίτερα.

1976: Η ΑΕΚ νικά με 2-0 την Ντινάμο Μόσχας στη Νέα Φιλαδέλφεια, στον πρώτο αγώνα της μεγάλης πορείας της μέχρι τα ημιτελικά του Κυπέλλου ΟΥΕΦΑ. Τα γκολ πετυχαίνουν ο Τάκης Νικολούδης και ο Μίμης Παπαϊωάννου.

1971: Οδυνηρές ήττες γνωρίζουν η ΑΕΚ (4-1 από την Ίντερ στο Μιλάνο για το Κύπελλο Πρωταθλητριών) και ο Ολυμπιακός (0-2 από την Ντινάμο Μόσχας στο Φάληρο για το Κύπελλο Κυπελλούχων).

1965: Ο ΠΑΟΚ δίνει τον πρώτο του ευρωπαϊκό αγώνα στην Τούμπα και νικά την αυστριακή Βίνερ με 2-1 για το Κύπελλο Εκθέσεων, χάρη σε γκολ του Γιώργου Κούδα και του Τόλη Μουρατίδη. Στη ρεβάνς στο Σπορτ Κλουμπ Πλατς της Βιέννης ο ΠΑΟΚ θα γνωρίσει τη συντριβή με 6-0.

1962: Ο Σοβιετικός ακοντιστής Γιάνις Λούσις κερδίζει το χρυσό μετάλλιο στο Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα του Βελιγραδίου με βολή στα 82.04 μ. Πρόκειται για το πρώτο από τα τέσσερα διαδοχικά χρυσά του Λούσις στη διοργάνωση.

1930: Οι ΗΠΑ νικούν την Αγγλία στο Λονδίνο στον πρώτο διεθνή αγώνα μπριτζ.

1923: Ο Μπιλ Τίλντεν κερδίζει το τέταρτο από τα έξι διαδοχικά του τρόπαια στο εθνικό πρωτάθλημα των ΗΠΑ (μετέπειτα US Open), νικώντας στον τελικό τον Μπιλ Τζόνστον με 3-0 σετ (6-4, 6-1, 6-4).

1894: Ο Μισέλ Μπρεάλ με επιστολή του προς τον Πιερ ντε Κουμπερτέν προτείνει τη διοργάνωση του αγώνα δρόμου από τον Μαραθώνα μέχρι την Πνύκα, με σκοπό την εισαγωγή του στο πρόγραμμα των Ολυμπιακών Αγώνων της Αθήνας το 1896. Μία εβδομάδα αργότερα (23/9) ο Κουμπερτέν θα επισημάνει στον πρόεδρο της ΔΟΕ, Δημήτριο Βικέλα, την προσφορά του «Κυπέλλου Μαραθωνίου» από τον Μπρεάλ, που τελικά θα κατασκευαστεί στο Παρίσι.

Ακολουθείστε τo SPORTDAY.GR στο Google News